Çaykara´da Karamanoğlu Türklerinden Kalıt Kalanlar
Hemşehrimiz Eğitimci-Araştırmacı Yazar Yılmaz Keskin´in kaleme aldığı “ÇAYKARA´DA KARAMANOĞLU TÜRKLERİNDEN KALIT KALANLAR” adlı araştırma yazısını paylaşıyoruz.
Tarih: 3.1.2019 23:06:23/ 2220okunma / 0yorum

Bu sözcüklere geçmeden önce Karamanlıları tanıyalım: Karamanlılar, köken itibarıyla Balkanlardan getirilerek Anadolu´nun değişik yerlerine yerleştirilmiş bulunan Uzlar, Peçenekler, Bulgarlar ve Kumanların torunları olan, Hristiyan olmaları sebebiyle de Rumlarla özdeşleştirilmiş bulunan Türk boyudur. Osmanlı Devleti döneminde günlük hayatlarında ve ibadetlerinde dil olarak Türkçeyi konuşmuşlar ve Karamanlı Rum olarak anılmışlardır(1).

Gayet saf –hatta Müslüman Türklerden daha temiz- bir Türkçe ile konuşur. Kendilerine mahsus kiliselerinde Türkçe ibadet ederler, kendilerine mahsus papazları Türkçe ayin yaparlar. Gittikleri Yunanistan´da Türkçe konuştukları için bir Rum gibi kabul görmemişler, asıl vatanlarından uzak başka topraklar üzerinde hayat sürdürürken “Turko Sporos” (Türk Tohumu) olarak anılmışlardır 

Ortodoks Hristiyanların Türkçe konuşanlarına Karamanlı; bunların konuştukları dile de Karamanlıca denmektedir. Bunların töre, gelenek ve görenekleri Türk ulusunun damgasını taşımaktadır. Tarih boyunca Ortadoğu - başta Suriye-, Anadolu´nun özellikle iç ve güney kesimleri ile Karadeniz bölgesi, Kıbrıs, Balkanlar ve Kırım´da yaşamışlardır. Karamanlılar, ne Fars,  ne de Arap abecesini kullanmışlardır(2). Türkçe konuşurlar, Yunan abecesi ile Türkçe yazarlar; ancak Yunanca bilmezler ve konuşmazlar. Ev başlıklarında ve mezar taşlarındaki yazılar; Yunan harfleriyle Türkçe yazılmıştır. Isparta Aya Yorgi Kilisesinin Kitabesinden bir örnek:  ‘´1860 ΣΕΝΕΣΙ  ΙΤΖΙΝΤΕ ΑΝΔΡΕΑ ΟΥΣΤΑΤΑΝ ΧΗΤΑΜ ΠΟΥΛΜΟΥΣΤΟΥΡ´´ (1860 senesi içinde Antre ustadan hitam(bitim, bitiş, sona eriş, son.) bulmuştur). (3)   Burada bir sözcüğün okunuşu şöyledir: ‘´ Σ´´ bizdeki ‘´S´´, ‘´E´´ bizdeki ‘´E´´, ‘´N´´ bizdeki ‘´N´´ ve ‘´I´´ bizdeki ‘´I´´ olduğunu hatırlatarak Yunan abecesi ile yazılan ‘´ΣΕΝΕΣΙ´´ Türkçe sözcüğün okunuşu ‘´SENESİ´ olur. Evlerin kapı başlıklarındaki ‘´Maşallah´´ sözcüğü Karamanlıcada ‘´MAΣA ΛΛAX´´ olarak yazılır.

Karamanlıların Osmanlı İmparatorluğu içindeki tüm toplumlardan ayrı özellikleri vardır. Hristiyan olmaları ile Müslümanlardan, Ortodokslukları ile Katolik ve Protestanlardan, Anadolulu olmaları ve Yunanca bilmemeleri ile de Yunanistanlılardan ayrılırlar. Karamanlılar, “Türkofon Ortodokslar”, “Zımmiyan-ı Karaman”, “Anadolu Hıristiyan´ı”, “Anadolu Rum´u”, “Anadolulu Ortodoks Türkler” ya da “Karamanlı Ortodoks Türkler” olarak bilinirler(4).

Günümüzde, 60 ve daha yukarı yaştakilerin zaman zaman kullandığı Karamanlıca sözcüklerden bazılarını sözlükteki yazılışı ve bizdeki kullanılışı şöyle:

Tendürüst-Tentiriz, Nasihat-Nasihet, Hareket-Hereket, Acele-Ecele, Bugün-Böğün-Beğun, Nine-Nene, Garaz-Garez, Cemaat-Cemaet, Secde-Secta, Ahval-Ehval, Hararet-Heraret, Zanaat-Zanaet, Ertesi-Örtesi, Bahane-Mahane, Tövbe-Döbe, Baba-boba, Cevap-Covap, Devlet-Dövlet, Fırtına-Furtuna, Perde-Pürde, Bıçak-Buçak, Koyun-Koın, Yiğit-Yiit, Geziyorum-Geziorum, Hayalet-Healet(5). 

Kaynakça:

(1)Doç. Dr. Mustafa BAŞ, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, İslami İlimler Fakültesi, Öğretim Üyesi, GÜNÜMÜZDE HRİSTİYAN TÜRKLER VE KONUMLARI , S.20-21, Ulaşılan Adres:  http://dergipark.gov.tr/download/article-file/271890

(2)      Hayrullah KÂHYA, Doktora Örencisi, Marmara Üniversitesi Türkiyat Aratırmaları Enstitüsü, Türk Dili Bölümü, Yonca Anzerliolu, Karamanlı Ortodoks Türkler, Phoenix Yayınları, Ankara 2003, 376 s., Ulaşılan Adres:  http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt1/sayi4/sayi4pdf/hayrullahkahya_kitap.pdf

(3)Doğan DEMİRCİ, Isparta´da Bulunan Beş Karamanlıca Kitabenin İncelenmesi, SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi SDU Faculty of Arts and Sciences

(4)Hayrullah KÂHYA, MAH,Marmara   Üniversitesi,Eski Türk Dili Anabilim Dalı, KARAMANLICA BİR ZARF-FiiL EKİ, Ulaşılan Adres: http://scholar.google.com.tr/scholar?q=related:qhRJqrrRLc8J:scholar.google.com/&hl=tr&as_sdt=0,5,21.12.2016

(5)Ferruh AĞCA, Ulaşılan Adres: HIRİSTİYAN KARAMANLI TÜRKLERİ VE KARAMANLI AĞZI








Kaynak:

Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
O Çirim-O Çiris-O Çirsat
O Çirim-O Çiris-O Çirsat
Hemşehrimiz Eğitimci-Araştırmacı Yazar Yılmaz Keskin´in kaleme aldığı “O ÇİRİM-O ÇİRİS-O ÇİRSAT” adlı araştırma yazısını paylaşıyoruz.
Siyer Heyecanı Başlıyor
Siyer Heyecanı Başlıyor
nadolu Gençlik Derneği (AGD) tarafından her sene Geleneksel olarak Ülke Genelinde gerçekleştirilen Siyer-i Nebi Bilgi Yarışması için heyecan başladı.
Çaykara´da Tiyatro Coşkusu
Çaykara´da Tiyatro Coşkusu
Trabzon Büyükşehir Belediyesi Sanat Tiyatrosu tarafından hazırlanan “”Sağlıklı Birey,Sağlıklı Toplum” Konulu Tiyatro oyunu Çaykara Halk Eğitim Merkezi toplantı salonunda sahneye konuldu.
Çaykara´da Kurtuluş Coşkusu
Çaykara´da Kurtuluş Coşkusu
Şirin İlçemiz Çaykara´nın Düşman İşgalinden Kurtuluşunun 101. Yıl Dönümü İlçemizde gerçekleştirilen çeşitli Törenler ile kutlandı.
Bursa´da Uzungöl Rüzgarı
Bursa´da Uzungöl Rüzgarı
Uzungöl Kültür ve Dayanışma Derneği Bursa Şubesi tarafından Organize edilen “Seyir Gecesi” Organizasyonu 23 Şubat 2019 Cumartesi Akşamı Bursa´da Hilal Düğün Salonunda Mahşeri bir kalabalığın katılımı ile gerçekleşti.,
Offroadçılar Tarihe Yolculuk Yaptı
Offroadçılar Tarihe Yolculuk Yaptı
Uzungöl Offroad Kamp ve Karavan Derneği (UZOFF) üyesi doğaseverler, Uzungölde Kamplı,Karlı Yolda Safari Etkinliği Yaptı.
ÇAY-DER ´den Trabzon´da Dayanışma Gecesi
ÇAY-DER ´den Trabzon´da Dayanışma Gecesi
Trabzon´da bulunan Çaykara Dernekpazarı Kültür ve Dayanışma Derneği hemşerilerine yönelik eğlenceli dayanışma gecesi düzenliyor.
‘Atatürk´ü Doğru Anlamak´ Okuyucuyla Buluştu
‘Atatürk´ü Doğru Anlamak´ Okuyucuyla Buluştu
Çaykara Yeşilalan Mahallesinden emekli Müftü Ahmet Okutan´ın yazdığı, “ATATÜRK´Ü DOĞRU ANLAMAK“ isimli kitap okuyucuyla buluştu.
Geçmişten Günümüze İz bırakan H.Enver Turan
Geçmişten Günümüze İz bırakan H.Enver Turan
Hemşehrimiz Trabzon Büyükşehir Belediyesi İç denetçisi Osman Abanoz´un kaleme aldığı ve hüzün veren bir yaşam öyküsü olan, “GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE İZ BIRAKAN H.ENVER TURAN” adlı makalesini sizlerle paylaşıyoruz.
Seyir Gecesinde Buluşalım
Seyir Gecesinde Buluşalım
Öğretmen Hilmi Kanık´ın "Seyir Gecesinde Buluşalım" İsimli Yazısını Sizlerle Paylaşıyoruz
Erken Ocaklı´ya Vefa
Erken Ocaklı´ya Vefa
Karadeniz müziğinin “Türkü Babası”nın Yaşam Öyküsü Kitaplaşıyor
Çaykara Kültürü Kitabı Çıktı
Çaykara Kültürü Kitabı Çıktı
Çaykara´nın geçmişten günümüze yaşamı konu alan “ÇAYKARA KÜLTÜRÜ” adlı kitap okuyucusuyla buluştu.
Çaykaralı Sanatçı Gökhan Tabanoğlu İlk Klibini Çekti..
Çaykaralı Sanatçı Gökhan Tabanoğlu İlk Klibini Çekti..
Çaykaralı genç sanatçı Gökhan Tabanoğlu ilk klibi olan “Bekarların Duası” ile müzikseverlerin karşısına çıktı..
Çaykara´da Dua ve Beddualar!
Çaykara´da Dua ve Beddualar!
Çaykaralı araştırmacı-Yazar Yılmaz Keskin´in kaleme aldığı ”Çaykara´da Dua ve Beddualar” isimli makalesini yayınlıyoruz.
Uzungöl Seyir Gecesinde Buluşuyor
Uzungöl Seyir Gecesinde Buluşuyor
Uzungöl Seyir Gecesinde buluşuyor.Uzungöl Kültür ve Yardımlaşma Derneği Bursa Şubesi tarafından 23 Şubat 2019 Cumartesi Akşamı Bursa´da Seyir Gecesi Düzenleniyor.
Kocaeli´nde Trabzon Rüzgarı Esti
Kocaeli´nde Trabzon Rüzgarı Esti
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ve Kocaeli Trabzonlular Derneği´nin ortaklaşa düzenledikleri 2´nci Trabzon Tanıtım Günleri başladı.
Trabzon UNESCO´da Temsil Ediliyor
Trabzon UNESCO´da Temsil Ediliyor
Yaşayan İnsan Hazinelerimiz UNESCO´nun Birer Temsilcisi
Dertlere Derman, Sıhhiyeci Hüseyin Amca!
Dertlere Derman, Sıhhiyeci Hüseyin Amca!
Hemşehrimiz Trabzon Büyükşehir Belediyesi İç denetçisi Osman Abanoz´un kaleme aldığı ve hüzün veren bir yaşam öyküsü olan, “DERTLERE DERMEN SIHHIYECI HÜSEYİN AMCA” adlı makalesini sizlerle paylaşıyoruz.
Uzungöl Bursa Derneğinden Seyir Gecesi
Uzungöl Bursa Derneğinden Seyir Gecesi
Uzungöl Kültür Ve Yardımlaşma Derneği Bursa Şubesi tarafından 23 Şubat 2019 Cumartesi Akşamı Bursa´da “Seyir Gecesi” düzenleniyor.
Bir Devrin Yaşanmışlıkları ve "Yaşar AGA"
Bir Devrin Yaşanmışlıkları ve "Yaşar AGA"
Hemşehrimiz Trabzon Büyükşehir Belediyesi İç denetçisi Osman Abanoz´un kaleme aldığı ve hüzün veren bir yaşam öyküsü olan, “Bir Devrin Yaşanmışlıkları ve Yaşar AGA” adlı makalesini sizlerle paylaşıyoruz.
İstanbul´da Dernekpazarı Rüzgârı!
İstanbul´da Dernekpazarı Rüzgârı!
Akköse ve Ulucami Mahalleleri İstanbul´da Zenolular Derneği kurdu.
Çaykara´da Ölçülü ve Uyaklı Deyişler
Çaykara´da Ölçülü ve Uyaklı Deyişler
Hemşerimiz Eğitimci-Araştırmacı Yazar Yılmaz Keskin´in kaleme aldığı “ÇAYKARA´DA ÖLÇÜLÜ VE UYAKLI DEYİŞLER ” adlı araştırma yazısını paylaşıyoruz.
Çaykaralı Mustafa Arslan´ın Yaptığı Resimler Hayran Bıraktı
Çaykaralı Mustafa Arslan´ın Yaptığı Resimler Hayran Bıraktı
Çaykaralı Ressam Mustafa Arslan´ın ´Fırçamın Ucundan Doğa Hikâyeleri´ konulu resim sergisi Trabzon´da törenle açıldı.
Çaykara´da Galandar Geleneği
Çaykara´da Galandar Geleneği
Çaykara İlçemizde Galandar Geleneği işle İlgili Güzel Bir Yazımızı Sizlerle Paylaşıyoruz
Tarihin Süzgecinden Uzungöl 1
Tarihin Süzgecinden Uzungöl 1
Bu gün fotoğraflar eşliğinde Uzungöl´de sizleri tarihi bir yolculuğa çıkarmak istedik.Uzungöl´ün unutulmuş değerlerini sizlere anımsatmak istedik
Mustafa Arslan´ın Resim Sergisi
Mustafa Arslan´ın Resim Sergisi
Trabzon´da serbest meslek sahibi, inşaat sektörü çalışanı Çaykaralı Mustafa Arslan´ın sanat tutkusu resme dönüştü. Trabzon İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Galeri salonunda ilk kişisel sergisi sanat severlerle buluşuyor.
Paçan Camiinde Mushaflar Niçin Toplatılmıştı
Paçan Camiinde Mushaflar Niçin Toplatılmıştı
Hemşehrimiz, Eğitimci-Araştırmacı-Yazar Ahmet Mutluoğlu´nun kaleme aldığı “PAÇAN CAMİİNDE MUSHAFLAR NİÇİN TOPLATILMIŞTI” adlı makaleyi sizlerle paylaşıyoruz.
SAYFA EDİTÖRÜ

Trabzon için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
05:51 07:37 12:34 14:54 17:13 18:46
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar

 

/resimler/2015-5/15/1603147087579.jpg
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi